Paranoid Şizofreni Nedir Belirtileri Nelerdir

Arkadaşlar merhaba, Paranoid Şizofreni Nedir Belirtileri Nelerdir Paranoid Bozukluklar Paranoya (hezeyan, sanrı, delüzyon) nedir? bu sorular ışığında araştırma gerçekleştirdim ve siz Dergi Kafası okurları için derledim.

Paranoid Şizofreni Nedir Belirtileri Nelerdir - www.dergikafasi.com

Diğer insanların inandıklarını önemsemeden, mevcut düşüncenin hatalı olduğuna dair kesin kanıtlar olmasına rağmen değiştirilmeyen ve dış gerçeklikten doğru olmayan anlamlar çıkartmaya dayalı yanlış inanca paranoya denir. Bu inanç kişinin bağlı olduğu kültürün diğer üyelerince genelde kabul gören bir inanç da (dinsel inanç gibi) değildir. Paranoyanın olması hastanın o sırada psikozda olduğunu, diğer bir deyişle gerçeği test etmesinin bozulduğunu gösterir.

Paranoid Şizofreni Nedir Belirtileri Nelerdir - www.dergikafasi.com

Paranoid bozukluk nedir?

– Geç başlangıçlıdır: 40 yaş civarında başlar.

– En az 1 ay süreyle sistematize sanrılar vardır (tanı kriteri): gerçek değildir ancak yaşamda rastlanması mümkün olabilir niteliktedir. Düşünce yapısında sebep-sonuç ilişkisi korunmuştur, bizar (olması mümkün olmayan) özellikte değildir.

– Yıkımla sonuçlanmaz, işlevsellikteki bozulma sadece hezeyan ile ilgili alanda görülür (örneğin kıskançlık hezeyanı varsa sadece aile hayatı etkilenir, iş hayatı ve sosyal ilişkileri bozulmaz).

– Uzun seyirli bir bozukluktur.

– Beraberinde hallüsinasyon gibi diğer psikotik belirtiler genelde yoktur.

– Nadiren görülür (30/100.000).

– Göç edenlerde, mahkumlarda, işitme kaybı olanlarda (sosyal izolasyon nedeniyle) ve sosyoekonomik seviyesi düşük olanlarda daha sık görülür.

Paranoid Şizofreni Nedir Belirtileri Nelerdir

Paranoid bozukluk Nedenleri:

1. Genetik faktörler:

Hastaların akrabalarında kıskançlık ve kuşkuculuk gibi özellikler sık tespit edilir.

2. Biyolojik faktörler:

– Nörolojik hastalıklar (Alzheimer hastalığı, epilepsi gibi)

– Endokrin ve metabolik hastalıklar

– Vitamin yetmezlikleri

– Alkol ve madde (kokain, amfetamin gibi) kullanımı

– Beyin lezyonları ve enfeksiyonları

– Zehirlenmeler

Paranoid Şizofreni Nedir Belirtileri Nelerdir - www.dergikafasi.com


3. Psikososyal faktörler:

– Aşırı duyarlı kişilik yapısı

– Düşük benlik algısı

– İlişkilerinde güven kaybı (genellikle annesi aşırı denetleyicidir, babası sadist yapıdadır ve ikili ilişkilerinde soğuktur.)

– Sosyal izolasyon

Paranoyanın görülebildiği diğer hastalıklar ve karıştırılabilen hastalıklar (ayırıcı tanı):

– Biyolojik faktörler içinde tanımlanan hastalıklar

– Organik beyin hastalıkları (deliryum, demans)

– Paranoid şizofreni

– Duygudurum bozuklukları (depresyon, bipolar bozukluk)

– Obsesif kompulsif bozukluk

– Hipokondriyazis

– Paranoid kişilik bozukluğu

Paranoid Şizofreni Nedir Belirtileri Nelerdir - www.dergikafasi.com

Klinik özellikleri:

– Stresör (strese neden olan faktörler; aile üyeleri ile çatışma, sosyal izolasyon gibi) sonrası kuşku ve merak duygusu artar, dikkat bu konuya yoğunlaşır ve hezeyanlar ortaya çıkar.

– Kavgacı tutum sergiler, şüpheci ve düşmanca tavırları vardır, ikna etme çabası içine girer, yoğun korku ve öfke yaşar.

– Hezeyanlarının kabul edilmesi veya reddedilerek tartışılması halinde öfkesi ve savunucu tutumu şiddetlenir (hasta ile hezeyanını tartışmak hatalı bir tutumdur).

– Duygusal tepkileri hezeyanın içeriği ile uyumludur (düşmanlık görme hezeyanı olan hastada korku ve öfke ön plandadır).

– İntihar etme (suicid), öldürme (homisid) düşünceleri ve siddete eğilim olabilir (intihar riski şizofreni hastasından 2 kat fazladır).

– Hastalığına içgörüsü (farkındalık) yoktur.

Sınıflandırılması

1. Düşmanlık görme (persekütuvar) (en sık görüleni)

– “İzlendiğini, kendisine komplo kurulduğunu, suikast düzenlendiğini, dinlendiğini, zehirlendiğini, taciz edildiğini” söyler.

– Küçük olayları abartarak anlama vardır.

– Haklarına kavuşmak için adli mercilere bitip tükenmek bilmeyen, ısrarlı başvurular yapar.

– Öfke yoğundur, şiddete eğilim olabilir.


2. Büyüklük (grandiyöz)

– Büyük yetenekleri, ilginç keşifleri vardır, medya ve ilgili kurumlara sık sık müracaat eder.

– “Mehdi, evliya, peygamber olduğunu” söyler, müritler bulabilir, toplumsal organizasyonlar yapabilir.


3. Patolojik kıskançlık (jaluzik)

– Aldatılma, sadakatsizlik düşünceleri vardır, boşanma veya öldürme eylemi görülebilir.

– Üstünü arama, cep telefonu veya faturaları kontrol etme, takip etme davranışları sergileyebilir.


4. Aşık olunma (erotomanik)

– Kendisinden çok üst düzeydeki birisi tarafından sevildiğini iddia eder.

– Bu kişiyi taciz eder; telefon açar, izler.

– Bu kişinin konuşma ve davranışlarından aşk mesajları aldığını söyler.


5. Bedensel (Somatik)

– AIDS, kanser olduğuna inanır ve yapılan muayene ve tahlil sonuçlarına kesinlikle inanmaz.


6. Karışık tip (birden fazla paranoya bir arada bulunur.)


7. Belirlenmemiş tip


Paranoid bozukluk  Seyri:

Tedavi ile %50’si düzelir, %20’sinde belirtiler azalır, %30’unda belirtiler değişmez. Büyüklük ve kıskançlık tiplerine göre diğer alt tiplerinin seyri daha iyidir.

Paranoid bozukluk  Tedavi:

– Organik nedenler araştırılmalıdır.
– Şiddet eylem riski değerlendirilmelidir.
– Gerekirse hastane yatışı yapılır.
– İlaç tedavisi ve psikoterapiler (bireysel, iç görü kazandırıcı, bilişsel ve davranışçı) uygulanır.
– Ailenin bilgilendirilmesi ve desteğinin sağlanması önemlidir (tartışma, nasihat etme, dışlama hatalı tutumlardır)

Paranoid Kişilik Bozukluğu Tedavi Edilmezse Ne Olur?

Mutlaka tedavi edilmesi gereken ruhsal bir bozukluk olarak karşımıza çıkan paranoid kişilik bozukluğu tedavi edilmezse istenmeyen sonuçlara neden olabilmektedir. Örneğin; bu hastalık tedavi edilmediği müddetçe ömür boyu devam etmekte ya da belli bir seviyeden sonra şizofreniye dönüşebilmektedir. Aile ve meslek hayatına devam edemekdikleri asosyal bir kişiliğe bürünebilecek olan bu kişilerde aynı zamanda şiddet eğilimleri de artabilir.

Paranoid kişilik bozukluğu tedavi edilmediği takdirde bu hastalık ile beraber çeşitli ruhsal sorunlar da görülmeye başlamaktadır.

  • Obsesif kompülsif bozukluk,
  • Majör depresyon,
  • Borderline kişilik bozukluğu,
  • Anksiyete,
  • Alkol, madde ve sigara bağımlılığı paranoid bozukluğun yanında görülebilecek problemler arasında yer almaktadır.

Paranoid Kişilik Bozukluğu Tedavisi Ne Kadar Sürer?

Paranoid kişilik bozukluğu tedavisi genellikle hastalığın düzeyine ve hastaya göre değişiklik göstermektedir. Tedavi süreci de bu faktörlere bağlı olarak değişirken, bu süreçte kişinin hastalığının farkında olması ve tedaviye kendi isteği ile gelmesi önemlidir. Bu sayede tedavi süreci daha kısa sürecektir.

Paranoid bozukluk tedavisinde genellikle bilişsel davranışçı terapi uygulanmaktadır. Bunun yanında bazı hastalar için ilaç tedavisine de gerek duyulabilmektedir.

Kaynak